Gandhi Talks Movie Review : 'गांधी टॉक्स', एक नि:शब्द सिनेमा नक्की बघा !

Gandhi Talks Movie ...सिनेमा कुणाला चांगला वाटेल, कुणाला वाईट... कुणाच्या काळजाला भिडेल, कुणाला कंटाळवाणा वाटेल... पण या सगळ्याच्या पलिकडे जाऊन माझा जिवलग मित्र Kishore Pandurang Belekar किशोर पांडुरंग बेळेकर याने दिग्दर्शक बॉलिवूडमध्ये पदार्पण करताना पहिल्याच सिनेमात जी रिस्क घेतली आहे, ती काबीले तारीफ नक्कीच आहे.

कबीर सिंग पासुन ॲनीमलपर्यन्त आणि सैय्यारा पासून धुरंधरपर्यंत Kabir Singh to Animal and from Saiyyara to Dhurandhar, टॉक्सिक मस्क्युलिनीटी असलेले भितीदायक हिरोज... पडदाभर चिळकांड्या उडणारे रक्त, आकाशात उडून एकमेकांना लाथा घालणारे व्हिलन्स, धुवांधार हिंसा, गोळीबार... अशा धुमाकूळाला वैतागले असाल... सिनेमाभर चालणारी अखंड चुम्माचाटी, डायलॉगबाजी पाहून हैराण झाला असाल... तर एक नि:शब्द सिनेमा नक्की बघा. सिनेमात एकही डायलॉग नाही, पण निरामय आयुष्य जगण्यासाठीची एक लाखमोलाची गोष्ट हा सिनेमा सांगून जातो... 'गांधी टॉक्स' ! 'Gandhi Talks'!

हा सिनेमा प्रत्येकाला आवडेलच असा नाही… पण ऐंशी नव्वद वर्षांपुर्वी Hitler's hoarse speeches हिटलरनं तारस्वरात किंचाळत केलेल्या कर्णकर्कश्श भाषणांच्या भडीमारात महात्मा गांधीजींचा शांत, धीरगंभीर, नितळ, प्रामाणिक स्वर Mahatma Gandhi's calm, patient, gentle, honest voice ऐकू आल्यावर जगाला जो दिलासा मिळाला असेल... तसा दिलासा हा आजकालच्या hateful propaganda films द्वेषपुर्ण प्रोपोगंडा फिल्मस् च्या मांदियाळीत हा सायलेंट सिनेमा पहाताना नक्की मिळतो. आजच्या काळात विजय सेतुपती Vijay Sethupathi सारखा हिरो एक साधासरळ-पापभिरू, बेरोजगार तरूण साकारतो. ज्याला रस्त्यावर कुणाचे पडलेले पाकीट उचलतानाही घाम फुटतो... आणि Aditi Rao Hydari आदिती राव हैदरी सारखी ग्लॅमरस हिराॅईन एक चाळीत रहाणार्‍या 'गर्ल नेक्स्ट डोअर'ची भुमिका स्विकारते. जी एका कफल्लक तरूणाच्या प्रामाणिकपणावर नि:स्वार्थी प्रेम करते... हे खुप आशादायक आहे. 'परिस्थिती' सोडली तर सिनेमात एकही कारस्थानी व्हिलन नाही... अरविंद स्वामीनं भूमिका केलेला दिवाळखोर उद्योगपती असो किंवा सिद्धार्थ जाधवचा पाकिटमार भुरटा चोर असो सगळ्यांबरोबर आपण 'रिलेट' होऊ शकतो कारण आपल्या रोजच्या जगण्यातल्या दाखवलेल्या हळुवार भावभावना.

'गांधी टॉक्स' फक्त पाहायचा नाही, अनुभवायचा आहे. रुपयातला गांधीजी हे एक जबरदस्त मेटाफर आहे – जिथे महात्मा गांधींची प्रतिमा प्रत्येक नोटेवर आहे, पण आज ती नोटच 'बोलते' आहे. सत्य, अहिंसा, साधेपणा यांचा चेहरा असलेला गांधी आता पैशाच्या व्यवहारात, भ्रष्टाचारात आणि सत्तेच्या खेळात हरवून गेलाय. पैसा बोलतो आणि गांधी फक्त पाहत राहतो – हे दृश्य खुप मार्मिक आहे ! Money talks and Gandhi just watches

पॉलिटिशियनच्या politician हातातली घंटा – ही प्रतिमासुद्धा खुप बोलकी आहे. भ्रष्ट सरकारी अधिकाऱ्याच्या हातातला चहा – हा छोटासा, पण खुप बोलका सीन आहे. इथं 'चहा' म्हणजे फक्त पेय नाही, तर ती लाच घेण्याची सुरुवात आहे. व्यवस्थेनं लावलेली छोट्या-छोट्या भ्रष्टाचाराची सवय आणि त्यामागची क्रूरता. हे सगळं शब्दांशिवाय ज्या पद्धतीनं दाखवलंय ते कमाल आहे !

शेवटी सिनेमाच्या हिरोच्या पाठीशी उभे असलेले Shivshahu Phule Ambedkar शिवशाहूफुलेआंबेडकर ही आजच्या अराजकातही नैतिकता आणि माणूसकीकडं घेऊन जाणारी खुप प्रभावी फ्रेम दिग्दर्शकानं दाखवलीय ! आजच्या काळात जिथं 'मनी टॉक्स' हे कटू सत्य झालंय, तिथं महात्मा गांधीजींची शांतता किती बोलकी आहे हे दाखवणारा हा सिनेमा नक्कीच 'वादळातला दिवा' ठरतो. light in the storm

Mumbai मुंबईतल्या गर्दीत संघर्ष करणार्‍या एका मराठी बेरोजगार तरूणाचा सफाई कामगार होण्यापर्यन्तचा 'सूचक' प्रवास दाखवणार्‍या माझ्या दिग्दर्शक मित्राला... किशोर बेळेकरला सलाम. लब्यू मित्रा.

- किरण माने.

(साभार - सदर पोस्ट अभिनेेता किरण माने यांच्या फेसबुक भिंतीवरून घेतली आहे.