न्यायमुर्ती लोयांना कुणी मारले ?

संशायस्पद मृत्यू झालेले न्यायमुर्ती बी.के. लोयांच्या मृत्यूचे अनेक प्रश्न अनुत्तरीत असताना पत्रकार निरंजन टकले यांच्या न्यायमुर्ती लोयांना कुणी मारले ? (Who killed judge loya?) पुस्तकाचे प्रकाशन उद्या (ता.१ डिसेंबर) स्मतीदिनी मुंबईत होणार आहे.

1 डिसेंबर 2014 रोजी नरेंद्र मोदी यांनी पंतप्रधानपदी विराजमान झाल्यानंतर आणि देवेंद्र फडणवीस यांनी महाराष्ट्राचे मुख्यमंत्रीपद स्वीकारल्यानंतर सीबीआय न्यायाधीश बी.के. लोया यांचे नागपूरच्या रविभवनात हृदयविकाराच्या झटक्याने निधन झाले. त्याच्यासोबत आणखी चार न्यायाधीश होते, तेही त्याच रवीभवनात राहत होते.

साध्या कागदावर सर्वोच्च न्यायालयात सादर केलेल्या त्यांच्या साक्षीनुसार (शपथेच्या प्रतिज्ञापत्राऐवजी), न्यायाधीश लोया यांनी पहाटे ३ वाजताच्या सुमारास छातीत दुखत असल्याची तक्रार केली, त्यांनी त्यांना कपडे घालण्यास सांगितले आणि नंतर ते त्यांना राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ (RSS)मालकीच्या भाजपचे सहानुभुतीदार चालवत असलेल्या ऑर्थोपेडिक रुग्णालयात घेऊन गेले. हे रुग्णालय पहिल्या मजल्यावर होते. या सोबत असलेल्या न्यायाधीशांच्या म्हणण्यानुसार, न्यायाधीश लोया यांनी पहिल्या मजल्यावर जाऊन ईसीजी करून घेतला. मात्र रात्रीच्या डॉक्टरांनी न्यायाधीश लोया यांच्यावर उपचार करण्यास नकार दिला. त्यानंतर त्यांना दुसर्‍या रुग्णालयात नेण्यात आले, जिथे त्यांना नेल्यानंतर मृत घोषित करण्यात आले (DoA) आणि CPR करण्यात आले परंतु न्यायाधीश लोया यांचा जीव वाचवता आला नाही.

न्यायाधीश लोया हे गुजरात पोलिसांनी नोंदवलेल्या सोहराबुद्दीन बनावट चकमक प्रकरणाची सुनावणी सुरु असलेल्या कोर्टाचे न्यायाधीश होते आणि त्यानंतर त्यांची सीबीआयकडे बदली करण्यात आली होती. भाजपचे तत्कालीन अध्यक्ष अमित शहा हे #1 आरोपी असलेल्या खटल्यातील अंतिम निकाल देण्याच्या प्रक्रीयेत होते. लोयांच्या अकाली मृत्यूमुळे न्यायाधीशांची बदली झाली आणि बदली झालेल्या न्यायाधीशांनी अमित शहा यांना निर्दाष ठरवले. सीबीआयने या निर्णयावर अपील देखील केले नाही.

या मृत्यूभोवती अनेक अनुत्तरीत प्रश्न आहेत. खरे तर निरंजन टकले यांनी या मृत्यूवर शोधपत्रकारीता करून आता एक पुस्तकही लिहिले आहे. या प्रामाणिक आणि प्रामाणिक न्यायाधीशाचे जीवन स्मृती आठवण्यासाठी 1 डिसेंबर 2021 रोजी प्रेस क्लब मुंबई येथे पत्रकार परिषद होणार आहे.

या पत्रकार परिषदेत निरंजन टकले हे त्यांच्या पुस्तकाचे अनावरणही करणार आहेत आणि महाराष्ट्र सरकारने न्यायाधीश लोया यांना शासकीय कर्तव्यावर असताना शहीद घोषित करावे, प्रामाणिक न्यायमुर्तीचे रस्त्याला नाव द्यावे, यासाठी आम्ही स्वाक्षरी मोहीम सुरू करणार आहोत. न्या. लोयांचा अर्धाकृती / पुतळ उभारुन भारतरत्न या देशाच्या सर्वोच्च नागरी पुरस्कारासाठी त्याच्या नावाची शिफारस करा. कारण ते सत्यासाठी उभे होते. सत्ताधीशाकडून आलेल्या ऑफरवर लाच घेण्याऐवजी त्याने आपला जीव दिला. या मातीच्या सुपुत्राचा आणि सच्चा राष्ट्रवादीचा जीवनप्रवास आपण त्या दिवशी स्मरण करणार आहोत, असे विनोद चंद यांनी सांगितले.